Sonbaharın gelişiyle birlikte, kış aylarında çeşitli ve sağlıklı sebzeler tüketmek amacıyla konserve yapma hazırlıkları da başlıyor. Sebze seçimi, konserve yapımı ve tüketimi konusunda dikkatli olunması büyük önem taşıyor. Ev yapımı konservelerin yeterince kapatılmaması, yanlış koşullarda saklanması ya da açıldıktan sonra kısa sürede tüketilmemesi, konservelerin bozulmasına yol açabilir. Bozuk konserve tüketimi ise ciddi gıda zehirlenmelerine neden olabilecek riskler taşımaktadır.
Konserve Yapımında Dikkat Edilecek Hususlar:
Konserve için doğru meyve ve sebzenin seçilmesi önemlidir. Hazırlanma aşamasında meyve ve sebzelerin satın alınmasından tüketimine kadarki tüm aşamalarında hijyen koşullarına dikkat edilmesi gerekmektedir. Meyve ve sebzeler taze, olgunlaşmış olmalı ve içinde çürük bulunmamalıdır.
- Kavanozların kapakları kontrol edildikten sonra kapatılmalı, kapaklar ısıya dayanıklı olmalıdır. Kapakların metal bölümlerin konserve içeriği ile temas etmemesi, kırık olmaması, conta lastiğinin sağlam veya zedelenmiş olmaması gerekir.
- Kavanoz ve kapakları yıkanmalıdır. Özellikle cam kavanozlar kullanılmadan önce 15-20 dakika kaynatılarak sterilize edilmelidir. Kavanozlar 2-3 defa yıkandıktan sonra kullanılabilirken, kapakları sadece bir kez kullanmak gerekir. Kavanozlar ve kapakları sıcak deterjanlı suda fırçalanarak iyice yıkanmalı ve bol su ile durulanarak her türlü bulaşma riski en aza indirilmelidir.
- Kavanozlar fazla doldurulmamalıdır. Kavanozun üst kısmına yapışması muhtemel parçalar kapağın iyi kapanmasına engel olabilmektedir. Kavanoz hava aldığı için içindeki konservenin bozulma süreci hızlanacaktır.
- Güvenli ve sağlıklı konserve yapımında sıcaklık derecesi ve uygulama süresi önemlidir. Isıtma süresi besinin asit miktarına bağlıdır. Domates gibi asit oranı yüksek sebzeler ortalama 15-20 dakika kaynatılmalıdır. Sebzeler parçalandıktan sonra pişirme işlemi yapılmalıdır.
- Konservenin açıldığı gün ya da 1-2 gün içinde tüketilmesi gerekir. Konserveler mutlaka oda sıcaklığında ya da buzdolabında saklanmalıdır. Çok sıcak ya da derin dondurucuda muhafaza edilen konserveler lezzetlerini ve kalitelerini kaybetmektedir.
Konservemizin Bozulduğunu Tüketmeden Önce Nasıl Anlarız?
Ev yapımı konserveleri tüketmeden önce bozulup bozulmadığını anlamak mümkündür. İlk olarak, konserve kavanozunun kapağı kontrol edilmelidir. Kapağın kabarması ya da bombe yapması, içinde bakteri üremesi anlamına gelir ve böyle bir konserve kesinlikle tüketilmemelidir. Aynı şekilde, kapağın sızdırması, küf oluşumu, sebzelerin renk ve koku değişimi gibi belirtiler de konservenin bozulduğunu gösterir. Bu tür bozulmuş konserveler asla tüketilmemelidir.
Konserveler Açıldıktan Sonra Kaç Gün İçinde Tüketilmelidir?
Konserveler açıldıktan hemen sonra veya birkaç gün içinde tüketilmezse, ‘clostridium botulinum’ bakterisi üreyebilir. Bu bakteri, dünyadaki en güçlü toksinlerden biri olarak bilinir. Ciddi gıda zehirlenmelerine yol açabilir, hatta ölümcül sonuçlara neden olabilir.
Beslenme Uzmanı Merve Kalafat